{"id":42166,"date":"2023-12-07T13:12:07","date_gmt":"2023-12-07T21:12:07","guid":{"rendered":"https:\/\/sweet-pascal.52-27-215-206.plesk.page\/an-hoang-de-chi-bao-hoi-huong-la-an-gia-hay-that\/"},"modified":"2023-12-07T13:12:07","modified_gmt":"2023-12-07T21:12:07","slug":"an-hoang-de-chi-bao-hoi-huong-la-an-gia-hay-that","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/an-hoang-de-chi-bao-hoi-huong-la-an-gia-hay-that\/","title":{"rendered":"\u1ea4n Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o h\u1ed3i h\u01b0\u01a1ng l\u00e0 \u1ea5n gi\u1ea3 hay th\u1eadt?"},"content":{"rendered":"<p><span>Ti\u1ebfp theo <a href=\"https:\/\/www.rfa.org\/vietnamese\/in_depth\/treasure-of-the-emperor-imperial-seal-came-home-why-not-sue-but-buy-it-12052023121031.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">ph\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc<\/a>, <\/span><span>li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u1ea4n Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o h\u1ed3i h\u01b0\u01a1ng l\u00e0 \u201c\u1ea5n gi\u1ea3\u201d hay th\u1eadt, <\/span><span>RFA trao \u0111\u1ed5i v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ed1 chuy\u00ean gia v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n v\u00e0 cung \u0111\u00ecnh Hu\u1ebf v\u1ec1 th\u00f4ng tin chi\u1ebfc \u1ea5n tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n t\u1eeb th\u1eddi Minh M\u1ea1ng \u0111\u00e3 b\u1ecb th\u1ea5t l\u1ea1c v\u00e0 chi\u1ebfc \u1ea5n truy\u1ec1n l\u1ea1i sau \u0111\u00f3 l\u00e0 \u201c\u1ea5n gi\u1ea3\u201d.\u00a0<span>\u0110\u00e2y l\u00e0 th\u00f4ng tin \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00eau trong s\u00e1ch\u00a0 &#8220;A Lifetime In The Eye Of The Storm&#8221; do TS. Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u, nguy\u00ean gi\u00e1o s\u01b0 Lu\u1eadt khoa v\u00e0 V\u0103n khoa \u1edf S\u00e0i G\u00f2n tr\u01b0\u1edbc 1975, ch\u1ea5p b\u00fat. Cu\u1ed1n s\u00e1ch ghi l\u1ea1i nh\u1eefng h\u1ed3i \u1ee9c v\u00e0 cu\u1ed9c \u0111\u1eddi c\u1ee7a b\u00e0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Th\u1ecb Hi\u1ec7p, con g\u00e1i Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Kh\u1ea3 v\u00e0 em g\u00e1i c\u1ed1 TT. Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m, v\u1ec1 nh\u1eefng g\u00ec b\u00e0 ch\u1ee9ng ki\u1ebfn v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ec3 l\u1ea1i v\u1ec1 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n v\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed Vi\u1ec7t Nam sau 1945.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n<h4>Chi\u1ebfc \u1ea5n th\u1ea5t l\u1ea1c kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o\u00a0<\/h4>\n<p><span>Trao \u0111\u1ed5i v\u1edbi RFA v\u1ec1 th\u00f4ng tin trong s\u00e1ch &#8220;A Lifetime In The Eye Of The Storm&#8221; n\u00eau tr\u00ean, TS. Tr\u1ea7n \u0110\u1ee9c Anh S\u01a1n, hi\u1ec7n gi\u1ea3ng d\u1ea1y t\u1ea1i Tr\u01b0\u1eddng \u0110\u1ea1i h\u1ecdc \u0110\u00f4ng \u00c1, \u0110\u00e0 N\u1eb5ng, v\u00e0 nguy\u00ean l\u00e0 Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c B\u1ea3o t\u00e0ng C\u1ed5 v\u1eadt Cung \u0111\u00ecnh Hu\u1ebf, cho bi\u1ebft theo m\u1ed9t th\u00f4ng tin c\u1ee7a Trung t\u00e2m L\u01b0u tr\u1eef Qu\u1ed1c gia I th\u00ec <\/span><a href=\"https:\/\/archives.org.vn\/gioi-thieu-tai-lieu-nghiep-vu\/ngu-tien-chi-bao-con-dau-vang-dac-biet-cua-hoang-de-nha-nguyen.htm\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span>chi\u1ebfc \u1ea5n<\/span><\/a><span> vua H\u00e0m Nghi mang theo v\u00e0 th\u1ea5t l\u1ea1c trong r\u1eebng l\u00e0 \u1ea5n \u201cNg\u1ef1 Ti\u1ec1n Chi B\u1ea3o\u201d l\u00e0m t\u1eeb th\u1eddi vua Gia Long. \u1ede \u0111\u00e2y kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00f4ng tin v\u1ec1 \u1ea5n \u201cHo\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o\u201d truy\u1ec1n t\u1eeb th\u1eddi Minh M\u1ea1ng b\u1ecb th\u1ea5t l\u1ea1c. Theo \u00f4ng, th\u00f4ng tin c\u1ee7a Trung t\u00e2m L\u01b0u tr\u1eef Qu\u1ed1c gia I l\u00e0 \u0111\u00fang.<\/span><\/p>\n<p><span>TS. Tr\u1ea7n \u0110\u1ee9c Anh S\u01a1n nh\u1ea5n m\u1ea1nh l\u00fd do l\u00e0 khi vua H\u00e0m Nghi r\u1eddi kinh th\u00e0nh Hu\u1ebf, nh\u00e0 vua kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 mang theo qu\u1ed1c \u1ea5n Ho\u00e0ng Tri\u1ec1u Chi B\u1ea3o m\u00e0 ch\u1ec9 mang theo m\u1ed9t s\u1ed1 t\u01b0 \u1ea5n c\u1ee7a m\u00ecnh. N\u1ebfu vua H\u00e0m Nghi mang theo qu\u1ed1c \u1ea5n khi r\u1eddi kinh th\u00e0nh, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 \u1ea5n Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o, th\u00ec khi ph\u00e1t d\u1ee5 C\u1ea7n V\u01b0\u01a1ng t\u1ea1i T\u00e2n S\u1edf n\u0103m 1885, kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do g\u00ec \u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u00f3ng qu\u1ed1c \u1ea5n n\u00e0y l\u00ean d\u1ee5 quan tr\u1ecdng n\u00e0y. D\u1ee5 C\u1ea7n V\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3ng b\u1eb1ng qu\u1ed1c \u1ea5n. V\u1ecb chuy\u00ean gia v\u1ec1 cung \u0111\u00ecnh Hu\u1ebf gi\u1ea3i th\u00edch b\u1ed1n c\u01a1 s\u1edf \u0111\u1ec3 ph\u00e1n \u0111o\u00e1n nh\u01b0 v\u1eady:<\/span><\/p>\n<p><span>Th\u1ee9 nh\u1ea5t, nh\u00e0 Nguy\u1ec5n c\u00f3 hai lo\u1ea1i \u1ea5n. M\u1ed9t l\u00e0 qu\u1ed1c \u1ea5n hay c\u00f4ng \u1ea5n, d\u00f9ng \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng l\u00ean c\u00e1c v\u0103n b\u1ea3n c\u00f4ng c\u1ee7a qu\u1ed1c gia. Hai l\u00e0 c\u00e1c t\u01b0 \u1ea5n. T\u01b0 \u1ea5n th\u00ec vua c\u00f3 m\u00e0 quan c\u0169ng c\u00f3. V\u00ed d\u1ee5 vua T\u1ef1 \u0110\u1ee9c c\u00f3 nhi\u1ec1u t\u01b0 \u1ea5n, trong \u0111\u00f3 hai b\u1ed9 c\u00f2n trong B\u1ea3o t\u00e0ng C\u1ed5 v\u1eadt Cung \u0111\u00ecnh Hu\u1ebf, l\u00e0m b\u1eb1ng ng\u00e0. M\u1ed9t s\u1ed1 t\u01b0 \u1ea5n kh\u00e1c c\u1ee7a T\u1ef1 \u0110\u1ee9c l\u00e0m b\u1eb1ng b\u1ea1c v\u00e0 v\u00e0ng. T\u01b0 \u1ea5n c\u1ee7a vua T\u1ef1 \u0110\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3ng tr\u00ean c\u00e1c t\u1eadp s\u00e1ch v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a \u00f4ng. T\u01b0 \u1ea5n tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n th\u01b0\u1eddng c\u00f3 b\u1ed1n h\u00ecnh d\u1ea1ng: m\u1ed9t l\u00e0 h\u00ecnh ch\u1eef nh\u1eadt, hai l\u00e0 h\u00ecnh b\u1ea7u d\u1ee5c, ba l\u00e0 h\u00ecnh tr\u00f2n, b\u1ed1n l\u00e0 h\u00ecnh c\u00f3 c\u00e1c g\u00f3c. K\u00edch th\u01b0\u1edbc t\u01b0 \u1ea5n nh\u1ecf h\u01a1n qu\u1ed1c \u1ea5n r\u1ea5t nhi\u1ec1u. Qu\u1ed1c \u1ea5n th\u01b0\u1eddng c\u00f3 h\u00ecnh vu\u00f4ng, k\u00edch th\u01b0\u1edbc l\u1edbn, c\u00f3 c\u00e1i m\u1ed9t c\u1ea1nh d\u00e0i kho\u1ea3ng 1 decimeter. C\u00e1c qu\u1ed1c \u1ea5n th\u01b0\u1eddng kh\u00e1c ch\u1eef tri\u1ec7n, c\u00f2n t\u01b0 \u1ea5n kh\u1eafc ch\u1eef ch\u00e2n ho\u1eb7c ch\u1eef l\u1ec7.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>Th\u1ee9 hai, qu\u1ed1c \u1ea5n l\u00e0m b\u1eb1ng v\u00e0ng, b\u1ea1c, k\u00edch th\u01b0\u1edbc l\u1edbn, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh. Vua kh\u00f4ng t\u1ef1 tay \u0111\u00f3ng qu\u1ed1c \u1ea5n v\u00e0o c\u00e1c chi\u1ebfu, ch\u1ec9, m\u00e0 ch\u1ec9 so\u1ea1n v\u0103n b\u1ea3n, r\u1ed3i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh, g\u1ecdi l\u00e0 C\u1ea7n Ch\u00e1nh \u0111i\u1ec7n \u0110\u1ea1i h\u1ecdc s\u0129, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng v\u1edbi ch\u1ee9c Ch\u00e1nh v\u0103n ph\u00f2ng Ch\u1ee7 t\u1ecbch n\u01b0\u1edbc ng\u00e0y nay, s\u1ebd \u0111\u00f3ng v\u00e0o. Ho\u1eb7c c\u00e1c quan c\u00f3 ch\u1ee9c v\u1ee5 cao li\u00ean quan \u0111\u1ebfn v\u1ea5n \u0111\u1ec1 c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00f3ng d\u1ea5u.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>Vua s\u1ed1ng \u1edf trong \u0111i\u1ec7n C\u00e0n Th\u00e0nh, c\u00f2n c\u00e1c qu\u1ed1c \u1ea5n th\u00ec \u0111\u1eb7t t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh. Vua l\u00e0m vi\u1ec7c h\u00e0ng ng\u00e0y \u1edf \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh. C\u00e1c quan \u0111\u1ebfn ti\u1ebfp ki\u1ebfn vua t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh b\u1ed1n ng\u00e0y trong th\u00e1ng, l\u00e0 ng\u00e0y 5, 10, 20, 25 \u00e2m l\u1ecbch. C\u00f2n ng\u00e0y 1 v\u00e0 15 th\u00ec vua \u1edf \u0111i\u1ec7n Th\u00e1i H\u00f2a, c\u00e1c quan s\u1ebd di\u1ec7n ki\u1ebfn vua t\u1ea1i \u0111\u00e2y.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>C\u00e1c t\u01b0 \u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t t\u1ea1i ch\u1ed7 vua \u1edf, c\u00f2n c\u00e1c qu\u1ed1c \u1ea5n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t t\u1ea1i \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh, v\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh quy \u0111\u1ecbnh r\u00f5 v\u1ec1 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m s\u1eed d\u1ee5ng qu\u1ed1c \u1ea5n: d\u1ecbp tr\u01b0\u1edbc T\u1ebft, kho\u1ea3ng 23 th\u00e1ng ch\u1ea1p, ng\u01b0\u1eddi ta l\u00e0m l\u1ec5 phong \u1ea5n, t\u1ee9c l\u00e0 ni\u00eam phong c\u00e1c qu\u1ed1c \u1ea5n trong h\u1ed9p. \u0110\u1ebfn ng\u00e0y 7 th\u00e1ng gi\u00eang th\u00ec ng\u01b0\u1eddi ta m\u1edbi m\u1edf qu\u1ed1c \u1ea5n ra, b\u1eaft \u0111\u1ea7u l\u00e0m vi\u1ec7c l\u1ea1i.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>Th\u1ee9 ba, khi x\u1ea3y ra v\u1ee5 ph\u1ea3n c\u00f4ng kinh th\u00e0nh Hu\u1ebf, v\u00e0o r\u1ea1ng s\u00e1ng ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 7 n\u0103m 1885, vua H\u00e0m Nghi kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng. Ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng l\u00e0 T\u00f4n Th\u1ea5t Thuy\u1ebft. L\u00fac \u0111\u1ea7u, khi t\u1ea5n c\u00f4ng qua qu\u00e2n Ph\u00e1p, l\u00fac \u0111\u1ea7u ph\u00eda nh\u00e0 Nguy\u1ec5n c\u00f3 v\u1ebb th\u1eafng l\u1ee3i, cho n\u00ean vua H\u00e0m Nghi l\u00fac \u0111\u00f3 m\u1edbi 12 tu\u1ed5i, v\u1eabn \u1edf trong \u0111i\u1ec7n C\u00e0n Th\u00e0nh, to\u00e0n b\u1ed9 tr\u1eadn ti\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c giao cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u1edf ph\u00eda ngo\u00e0i.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>Vua H\u00e0m Nghi kh\u00f4ng \u1edf t\u00e2m th\u1ebf c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi thua cu\u1ed9c, kh\u00f4ng ngh\u0129 m\u00ecnh ph\u1ea3i b\u1ecf ch\u1ea1y, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do g\u00ec \u0111\u1ec3 \u00f4ng chu\u1ea9n b\u1ecb s\u1eb5n \u0111\u1ec3 mang c\u00e1c qu\u1ed1c \u1ea5n b\u00ean \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh r\u00fat lui v\u00e0o r\u1eebng s\u00e2u. Nh\u01b0ng b\u1ea5t ng\u1edd v\u1edbi ph\u00eda nh\u00e0 Nguy\u1ec5n l\u00e0 Ph\u00e1p b\u1ea5t th\u00ecnh l\u00ecnh c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi m\u1edf cho qu\u00e2n Ph\u00e1p v\u00f4, \u0111\u1ed1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t kho \u0111\u1ea1n l\u00e0m cho ph\u00e1t n\u1ed5. Khi qu\u00e2n Nguy\u1ec5n \u0111ang \u0111\u00e1nh m\u1eb7t tr\u01b0\u1edbc m\u00e0 m\u1eb7t sau n\u1ed5 kho \u0111\u1ea1n th\u00ec b\u1ecb v\u1ee1 tr\u1eadn. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ph\u1ea3i r\u00fat kh\u1ecfi kinh th\u00e0nh. Qu\u00e2n Ph\u00e1p tr\u00e0n v\u00e0o ho\u00e0ng cung, cu\u1edbp ph\u00e1, v\u01a1 v\u00e9t, sau n\u00e0y d\u00f9ng c\u1ea3 m\u1ed9t chi\u1ebfc t\u00e0u \u0111\u1ec3 ch\u1edf v\u1ec1 c\u00e1c \u0111\u1ed3 qu\u00fd c\u01b0\u1edbp \u0111\u01b0\u1ee3c.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>Trong t\u00ecnh hu\u1ed1ng nh\u01b0 v\u1eady, vua H\u00e0m Nghi ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 mang theo nh\u1eefng chi\u1ebfc t\u01b0 \u1ea5n \u1edf ch\u1ed7 m\u00ecnh \u1edf. Kh\u1ea3 n\u0103ng \u00f4ng sang \u0111i\u1ec7n C\u1ea7n Ch\u00e1nh, l\u1ea5y qu\u1ed1c \u1ea5n \u0111\u1ec3 mang theo kh\u00e1ng chi\u1ebfn, trong ho\u00e0n c\u1ea3nh nh\u01b0 v\u1eady, l\u00e0 kh\u00f3 x\u1ea3y ra.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>C\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u tr\u00ean, TS. Tr\u1ea7n \u0110\u1ee9c Anh S\u01a1n cho r\u1eb1ng vua H\u00e0m Nghi kh\u00f4ng th\u1ec3 mang theo qu\u1ed1c \u1ea5n Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o khi r\u1eddi kinh th\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00e0 ch\u1ec9 mang theo c\u00e1c t\u01b0 \u1ea5n th\u00f4i. Ngo\u00e0i ra, theo TS. S\u01a1n, ng\u01b0\u1eddi tham gia gi\u00e1m \u0111\u1ecbnh c\u00e1i \u1ea5n Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o mua v\u1ec1 t\u1eeb Ph\u00e1p l\u00e0 TS. Ph\u1ea1m Qu\u1ed1c Cung, nguy\u00ean Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c B\u1ea3o t\u00e0ng L\u1ecbch s\u1eed Qu\u1ed1c gia Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 TS. Nguy\u1ec5n V\u0103n \u0110o\u00e0n, \u0111\u01b0\u01a1ng kim Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c c\u1ee7a B\u1ea3o t\u00e0ng n\u00e0y. H\u1ecd \u0111\u1ec1u kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh c\u00e1i \u1ea5n n\u00e0y l\u00e0 th\u1eadt.\u00a0<\/span><\/p>\n<h4>V\u1ec1 gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ee7a l\u1eddi k\u1ec3 trong s\u00e1ch\u00a0 &#8220;A Lifetime In The Eye Of The Storm&#8221;<\/h4>\n<p><span>Trong s\u00e1ch &#8220;A Lifetime In The Eye Of The Storm&#8221; do TS. Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u, l\u1eddi vua Th\u00e0nh Th\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00e9p l\u1ea1i l\u00e0 l\u1eddi gi\u00e1n ti\u1ebfp qua nhi\u1ec1u b\u1eadc: vua Th\u00e0nh Th\u00e1i n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n, l\u00fac \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1eb7t \u00f4ng Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Kh\u1ea3, \u00f4ng Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Kh\u1ea3 \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ec3 l\u1ea1i v\u00e0 sau \u0111\u00f3 k\u1ec3 cho b\u00e0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Th\u1ecb Hi\u1ec7p, b\u00e0 Hi\u1ec7p k\u1ec3 cho \u00f4ng Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u v\u00e0 \u00f4ng Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u k\u1ec3 l\u1ea1i cho \u0111\u1ed9c gi\u1ea3. TS Tr\u1ea7n \u0110\u1ee9c Anh S\u01a1n nh\u1eadn x\u00e9t r\u1eb1ng v\u00ec l\u00fd do tr\u00ean, m\u1ee9c \u0111\u1ed9 kh\u1ea3 t\u00edn c\u1ee7a th\u00f4ng tin n\u00e0y r\u1ea5t th\u1ea5p.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>TS. H\u01b0\u01a1ng Nguy\u1ec5n, Gi\u00e1o s\u01b0 s\u1eed h\u1ecdc t\u1ea1i \u0110\u1ea1i h\u1ecdc California, Irvine, cho r\u1eb1ng <\/span><span>m\u1eb7c d\u00f9 trong s\u00e1ch n\u00e0y, l\u1eddi vua Th\u00e0nh Th\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u00edch d\u1eabn \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 trong \u201cngo\u1eb7c k\u00e9p\u201d, th\u00f4ng tin l\u1ecbch s\u1eed v\u1ec1 chi\u1ebfc \u1ea5n nh\u01b0 b\u00e0 Hi\u1ec7p nh\u1edb l\u1ea1i l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i th\u00f4ng tin ki\u1ec3u \u201cth\u00e2m cung b\u00ed s\u1eed\u201d, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ki\u1ec3m ch\u1ee9ng (th\u1ef1c ra l\u00e0 g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng th\u1ec3).\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>C\u00f9ng quan \u0111i\u1ec3m v\u1edbi TS. H\u01b0\u01a1ng Nguy\u1ec5n, TS C\u00f9 Huy H\u00e0 V\u0169 c\u0169ng n\u00f3i v\u1edbi RFA r\u1eb1ng chi ti\u1ebft \u201c<\/span><span>chi\u1ebfc \u1ea5n<\/span> <span>Ho\u00e0ng tri\u1ec1u, bi\u1ec3u tr\u01b0ng cho s\u1ef1 ti\u1ebfp n\u1ed1i c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n,\u201d \u201cdo Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf Minh M\u1ea1ng truy\u1ec1n l\u1ea1i\u201d <\/span><span>\u0111\u00e3 b\u1ecb vua H\u00e0m Nghi l\u00e0m th\u1ea5t l\u1ea1c khi kh\u00e1ng chi\u1ebfn trong r\u1eebng s\u00e2u l\u00e0 sai. V\u00ec chi\u1ebfc \u1ea5n th\u1ea5t l\u1ea1c trong cu\u1ed9c kh\u00e1ng chi\u1ebfn c\u1ee7a vua H\u00e0m Nghi l\u00e0 \u201cNg\u1ef1 ti\u1ec1n chi b\u1ea3o\u201d.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>TS. H\u01b0\u01a1ng Nguy\u1ec5n v\u00e0 TS. C\u00f9 Huy H\u00e0 V\u0169 c\u00f3 c\u00f9ng m\u1ed9t nh\u1eadn x\u00e9t l\u00e0 <\/span><span>cu\u1ed1n s\u00e1ch n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ee7a m\u1ed9t cu\u1ed1n \u201ch\u1ed3i k\u00fd\u201d, d\u00f9 n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u00f4ng Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u ch\u1ea5p b\u00fat t\u1eeb l\u1eddi k\u1ec3 c\u1ee7a b\u00e0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Th\u1ecb Hi\u1ec7p. <\/span><span>Cu\u1ed1n s\u00e1ch n\u00e0y v\u1ec1 cu\u1ed9c \u0111\u1eddi b\u00e0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Th\u1ecb Hi\u1ec7p \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft l\u1ea1i th\u00f4ng qua nh\u00e3n quan\/ng\u00f2i b\u00fat c\u1ee7a \u00f4ng Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u. To\u00e0n b\u1ed9 cu\u1ed1n s\u00e1ch \u00f4ng Ch\u00e2u n\u00f3i v\u1ec1 b\u00e0 Hi\u1ec7p \u1edf ng\u00f4i th\u1ee9 3, ch\u1ee9 kh\u00f4ng thu\u1ea7n tu\u00fd l\u00e0 b\u00e0 Hi\u1ec7p thu\u1eadt l\u1ea1i c\u00e2u chuy\u1ec7n cu\u1ed9c \u0111\u1eddi c\u1ee7a b\u1ea3n th\u00e2n m\u00ecnh. D\u00f9 cu\u1ed1n s\u00e1ch d\u1ef1a tr\u00ean nhi\u1ec1u cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n v\u1edbi b\u00e0 Hi\u1ec7p, th\u00ec ta v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7t nghi v\u1ea5n v\u1ec1 tr\u00ed nh\u1edb c\u1ee7a b\u00e0 Hi\u1ec7p li\u1ec7u \u0111\u00e3 b\u1ecb mai m\u1ed9t? C\u00e2u chuy\u1ec7n c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb \u201ctam sao th\u1ea5t b\u1ea3n\u201d trong nhi\u1ec1u b\u1ed1i c\u1ea3nh kh\u00e1c nhau? Do kh\u00f4ng vi\u1ebft l\u1ea1i l\u1eddi k\u1ec3 c\u1ee7a b\u00e0 Hi\u1ec7p v\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch vi\u1ebft h\u1ed3i k\u00fd, t\u00e1c gi\u1ea3 Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u c\u00f3 quy\u1ec1n bi\u00ean t\u1eadp \/ c\u1eaft x\u00e9n m\u1ed9t v\u00e0i chi ti\u1ebft. Do \u0111\u00f3, cu\u1ed1n s\u00e1ch n\u00e0y kh\u00f4ng tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1ea3 n\u0103ng b\u1ecb xem l\u00e0 t\u00e1c ph\u1ea9m h\u01b0 c\u1ea5u.\u00a0<\/span><span><\/span><\/p>\n<p><span>TS. Tr\u01b0\u01a1ng Nh\u00e2n Tu\u1ea5n n\u00f3i v\u1edbi RFA r\u1eb1ng xem trong &#8220;\u0110\u1ea1i Nam th\u1ef1c l\u1ee5c&#8221;, quy\u1ec3n 9, th\u1ea5y c\u00f3 ghi l\u00e0 vua H\u00e0m Nghi khi xu\u1ea5t cung ch\u1ec9 mang theo c\u00e1i \u1ea5n &#8220;V\u0103n l\u00fd m\u1eadt s\u00e1t&#8221; m\u00e0 th\u00f4i. T\u00e0i li\u1ec7u c\u1ee7a Trung t\u00e2m L\u01b0u tr\u1eef Qu\u1ed1c gia I vi\u1ebft r\u1eb1ng nh\u00e0 Nguy\u1ec5n ch\u1ec9 c\u00f3 hai c\u00e1i \u1ea5n &#8220;V\u0103n l\u00fd m\u1eadt s\u00e1t,&#8221; m\u1ed9t l\u00e0m d\u01b0\u1edbi th\u1eddi Gia long v\u00e0 m\u1ed9t l\u00e0m d\u01b0\u1edbi th\u1eddi \u0110\u1ed3ng Kh\u00e1nh. \u00d4ng cho r\u1eb1ng c\u00e1i \u1ea5n vua H\u00e0m Nghi \u0111em theo l\u00e0 c\u00e1i \u1ea5n th\u1eddi Gia Long.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>T\u1eeb \u0111\u00f3, TS. Tr\u01b0\u01a1ng Nh\u00e2n Tu\u1ea5n nh\u1eadn x\u00e9t r\u1eb1ng d\u1eef ki\u1ec7n c\u00e1i \u1ea5n th\u1ea5t l\u1ea1c trong s\u00e1ch v\u1ec1 b\u00e0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Th\u1ecb Hi\u1ec7p c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 c\u00e1i \u1ea5n &#8220;V\u0103n l\u00fd m\u1eadt s\u00e1t&#8221; ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u1ea5n &#8220;Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf chi b\u1ea3o&#8221;. C\u00f3 th\u1ec3 vua \u0110\u1ed3ng Kh\u00e1nh l\u00e0m c\u00e1i \u1ea5n kh\u00e1c v\u00ec c\u00e1i \u1ea5n \u0111\u1ec3 l\u1ea1i t\u1eeb th\u1eddi Gia Long \u0111\u00e3 b\u1ecb vua H\u00e0m Nghi l\u00e0m m\u1ea5t. Ngo\u00e0i ra, theo TS. Tu\u1ea5n, ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 8 n\u0103m 1945, \u00f4ng Ph\u1ea1m Kh\u1eafc H\u00f2e giao ng\u1ecdc t\u1ef7 truy\u1ec1n qu\u1ed1c &#8220;\u0110\u1ea1i Nam th\u1ee5 thi\u00ean v\u0129nh m\u1ec7nh truy\u1ec1n qu\u1ed1c t\u1ef7&#8221; cho ch\u00ednh quy\u1ec1n c\u00e1ch m\u1ea1ng. Chi\u1ebfc ng\u1ecdc t\u1ec9 n\u00e0y qu\u00ed gi\u00e1 h\u01a1n c\u00e1i \u1ea5n v\u00e0ng kia v\u00ec n\u00f3 bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng quy\u1ec1n l\u1ef1c qu\u1ed1c gia.<\/span><\/p>\n<p><span>&#8212;&#8212;&#8211;<\/span><\/p>\n<p><span>RFA ch\u00fa th\u00edch: Ch\u01b0\u01a1ng 3 c\u1ee7a s\u00e1ch &#8220;A Lifetime In The Eye Of The Storm&#8221; c\u00f3 thu\u1eadt l\u1ea1i s\u1ef1 ki\u1ec7n Ph\u1ee5 ch\u00e1nh \u0110\u1ea1i th\u1ea7n Tr\u01b0\u01a1ng Nh\u01b0 C\u01b0\u01a1ng theo Ph\u00e1p, \u00e9p vua Th\u00e0nh Th\u00e1i t\u1eeb ng\u00f4i. Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Kh\u1ea3 \u0111\u00e3 t\u1eeb ch\u1ed1i k\u00ed v\u00e0o th\u01b0 y\u00eau c\u1ea7u vua tho\u00e1i v\u1ecb. Ph\u1ee5 ch\u00e1nh \u0110\u1ea1i th\u1ea7n Tr\u01b0\u01a1ng Nh\u01b0 C\u01b0\u01a1ng v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n theo Ph\u00e1p \u0111\u00e3 \u00e9p vua vi\u1ebft chi\u1ebfu tho\u00e1i v\u1ecb theo m\u1eabu vi\u1ebft s\u1eb5n, trong \u0111\u00f3 t\u00ean ng\u01b0\u1eddi k\u1ebf v\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ecf tr\u1ed1ng. Sau khi vi\u1ebft l\u1ea1i chi\u1ebfu tho\u00e1i v\u1ecb \u0111\u00f3, vua Th\u00e0nh Th\u00e1i \u0111\u00e3 n\u00f3i:\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span>\u201c\u1ea4n Ho\u00e0ng tri\u1ec1u \u1edf trong \u0111i\u1ec7n c\u1ee7a tr\u1eabm. Chi\u1ebfu ch\u1ec9 c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3ng \u1ea5n. Nh\u01b0ng \u1ea5n Ho\u00e0ng tri\u1ec1u c\u1ee7a tr\u1eabm, bi\u1ec3u tr\u01b0ng cho s\u1ef1 ti\u1ebfp n\u1ed1i c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n, l\u1ea1i l\u00e0 \u1ea5n gi\u1ea3. Chi\u1ebfc \u1ea5n th\u1eadt, do Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf Minh M\u1ea1ng truy\u1ec1n l\u1ea1i, nh\u01b0 c\u00e1c khanh c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e3 bi\u1ebft, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf H\u00e0m Nghi, v\u1ecb Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf ti\u1ec1n nhi\u1ec7m d\u0169ng c\u1ea3m c\u1ee7a ta, \u0111\u01b0a v\u00e0o r\u1eebng sau khi ng\u00e0i th\u1ea5t b\u1ea1i trong cu\u1ed9c n\u1ed5i d\u1eady ch\u1ed1ng Ph\u00e1p. Cu\u1ed1i c\u00f9ng, ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p \u0111\u00e3 b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, nh\u01b0ng \u1ea4n Ho\u00e0ng tri\u1ec1u \u0111\u00e3 b\u1ecb th\u1ea5t l\u1ea1c trong r\u1eebng v\u00e0 kh\u00f4ng bao gi\u1edd t\u00ecm l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u00e0y c\u00e1c khanh, s\u1ef1 k\u1ebf t\u1ee5c v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u ng\u00e0y nay ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t t\u1eeb ng\u1eef s\u00e1o r\u1ed7ng. Xin Tr\u1eddi ph\u00f9 h\u1ed9 c\u00e1c khanh trong nh\u1eefng ng\u00e0y s\u1eafp t\u1edbi!\u201d <\/span><span>(Gi\u00e1o s\u01b0 Nguy\u1ec5n V\u0103n Ch\u00e2u,\u00a0 &#8220;A Lifetime In The Eye Of The Storm&#8221;, ch\u01b0\u01a1ng III, Erin Go Bragh Publishing, 2015. RFA d\u1ecbch \u0111o\u1ea1n tr\u00ean.)\u00a0<\/span><\/p>\n<p>Tin t\u1eeb RFA <a href=\"https:\/\/www.rfa.org\/vietnamese\/in_depth\/is-the-imperial-seal-the-treasure-of-the-emperor-is-a-fake-or-real-12062023123541.html\" target=\"_blank\" class=\"feedzy-rss-link-icon\" rel=\"noopener\">Read More<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ti\u1ebfp theo ph\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc, li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u1ea4n Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf Chi B\u1ea3o h\u1ed3i h\u01b0\u01a1ng l\u00e0 \u201c\u1ea5n gi\u1ea3\u201d hay th\u1eadt, RFA trao \u0111\u1ed5i v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ed1 chuy\u00ean gia v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n v\u00e0 cung \u0111\u00ecnh Hu\u1ebf v\u1ec1 th\u00f4ng tin chi\u1ebfc \u1ea5n tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n t\u1eeb th\u1eddi Minh M\u1ea1ng \u0111\u00e3 b\u1ecb th\u1ea5t l\u1ea1c v\u00e0 chi\u1ebfc \u1ea5n truy\u1ec1n &hellip;<\/p>","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","footnotes":""},"categories":[82,239],"tags":[],"class_list":["post-42166","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-society","category-vietnam"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42166","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42166"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42166\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42166"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=42166"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=42166"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}