{"id":44306,"date":"2024-01-05T10:16:35","date_gmt":"2024-01-05T18:16:35","guid":{"rendered":"https:\/\/sweet-pascal.52-27-215-206.plesk.page\/goi-ten-gi-cho-cuoc-chien-viet-nam-campuchia-nam-1979\/"},"modified":"2024-01-05T10:16:35","modified_gmt":"2024-01-05T18:16:35","slug":"goi-ten-gi-cho-cuoc-chien-viet-nam-campuchia-nam-1979","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/goi-ten-gi-cho-cuoc-chien-viet-nam-campuchia-nam-1979\/","title":{"rendered":"G\u1ecdi t\u00ean g\u00ec cho cu\u1ed9c chi\u1ebfn Vi\u1ec7t Nam &#8211; Campuchia n\u0103m 1979?"},"content":{"rendered":"<p><em>D\u01b0 \u00e2m cu\u1ed9c ti\u1ebfn qu\u00e2n c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam v\u00e0o th\u1ee7 \u0111\u00f4 Phnom Penh<\/em><em><span>\u00a0<\/span>(<\/em><em>Campuchia<\/em><em>)<\/em><em>, l\u1eadt \u0111\u1ed5 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 Khmer \u0110\u1ecf, v\u00e0 \u0111\u00f3ng qu\u00e2n t\u1ea1i \u0111\u00f3 10 n\u0103m, v\u1eabn c\u00f2n ti\u1ebfp t\u1ee5c vang v\u1ecdng \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay. B\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a cu\u1ed9c chi\u1ebfn n\u00e0y l\u00e0 g\u00ec? G\u1ecdi t\u00ean g\u00ec cho cu\u1ed9c chi\u1ebfn l\u00e0 \u0111\u00fang nh\u1ea5t? T\u1ea1i sao cu\u1ed9c chi\u1ebfn \u1ea5y \u0111\u00e3 k\u1ebft th\u00fac h\u01a1n 30 n\u0103m, n\u1ebfu t\u00ednh t\u1eeb l\u00fac Vi\u1ec7t Nam r\u00fat qu\u00e2n kh\u1ecfi Phnom Penh n\u0103m 1989, nh\u01b0ng v\u1eabn c\u00f2n \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn quan h\u1ec7 Vi\u1ec7t Nam \u2013 Campuchia ng\u00e0y nay? RFA xin gi\u1edbi thi\u1ec7u m\u1ed9t cu\u1ed9c trao \u0111\u1ed5i v\u1edbi GS V\u0169 T\u01b0\u1eddng, Tr\u01b0\u1edfng khoa Ch\u00ednh tr\u1ecb h\u1ecdc, \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Oregon, v\u1ec1 nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u00e0y.<\/em>\u00a0<\/p>\n<p><strong>RFA. H\u00e0 N\u1ed9i th\u01b0\u1eddng n\u00f3i cu\u1ed9c chi\u1ebfn l\u1eadt \u0111\u1ed5 Khmer \u0110\u1ecf l\u00e0 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i ph\u00f3ng nh\u00e2n d\u00e2n Campuchia kh\u1ecfi n\u1ea1n di\u1ec7t ch\u1ee7ng.\u00a0<\/strong><strong>Nhi\u1ec1u n\u01b0\u1edbc g\u1ecdi \u0111\u00f3 l\u00e0 &#8220;x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c&#8221; ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i &#8220;gi\u1ea3i c\u1ee9u&#8221; hay &#8220;ngh\u0129a v\u1ee5 qu\u1ed1c t\u1ebf&#8221; nh\u01b0 c\u00e1ch n\u00f3i c\u1ee7a Vi\u1ec7t\u00a0<\/strong><strong>Nam<\/strong><strong>? Theo \u00f4ng, n\u00ean g\u1ecdi t\u00ean g\u00ec cho cu\u1ed9c chi\u1ebfn n\u00e0y l\u00e0 h\u1ee3p l\u00fd nh\u1ea5t?\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Gi\u00e1o s\u01b0 V\u0169 T\u01b0\u1eddng:<\/strong><\/p>\n<p>Theo t\u00f4i hi\u1ec3u d\u1ef1a tr\u00ean nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 t\u01b0 duy v\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch c\u1ee7a l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Vi\u1ec7t Nam th\u1eddi \u0111\u00f3, l\u00fd do c\u1ee7a cu\u1ed9c chi\u1ebfn l\u00e0 \u0111\u1ec3 l\u1eadt \u0111\u1ed5, tr\u1eeb di\u1ec7t ch\u00ednh quy\u1ec1n Pol Pot th\u00f9 \u0111\u1ecbch v\u1edbi Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 \u0111\u01b0a m\u1ed9t ch\u00ednh quy\u1ec1n th\u00e2n Vi\u1ec7t Nam l\u00ean n\u1eafm quy\u1ec1n \u1edf Phnom Penh.<\/p>\n<p>Khi ti\u1ebfn h\u00e0nh cu\u1ed9c chi\u1ebfn n\u00e0y ch\u00ednh quy\u1ec1n H\u00e0 N\u1ed9i nh\u1eb1m m\u1ee5c \u0111\u00edch b\u1ea3o v\u1ec7 an ninh cho Vi\u1ec7t Nam v\u00ec ch\u00ednh quy\u1ec1n Pol Pot \u0111\u01b0\u1ee3c Trung Qu\u1ed1c h\u1eadu thu\u1eabn \u0111ang \u0111e do\u1ea1 an ninh c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam.\u00a0<\/p>\n<p>L\u00fd do an ninh v\u00e0 t\u1ef1 v\u1ec7 n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i ho\u00e0n to\u00e0n b\u1ea5t h\u1ee3p ph\u00e1p theo lu\u1eadt qu\u1ed1c t\u1ebf, nh\u01b0ng Vi\u1ec7t Nam c\u1ea7n ch\u1ee9ng minh r\u1eb1ng m\u00ecnh \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 c\u00e1c b\u01b0\u1edbc theo th\u00f4ng l\u1ec7 qu\u1ed1c t\u1ebf trong nh\u1eefng tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc khi \u0111\u1ed9ng binh.<\/p>\n<p>Theo t\u00f4i ngh\u0129, m\u1ed1i lo ch\u00ednh c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam kh\u00f4ng ph\u1ea3i Campuchia m\u00e0 l\u00e0 Trung Qu\u1ed1c, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u1ea3 hai c\u00f9ng t\u1ea5n c\u00f4ng Vi\u1ec7t Nam m\u1ed9t l\u00fac. Nh\u01b0ng n\u1ebfu \u0111\u00e1nh Campuchia v\u00ec s\u1ee3 Trung Qu\u1ed1c c\u0169ng \u0111\u00e1nh th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t l\u00fd l\u1ebd h\u1ee3p lu\u1eadt ph\u00e1p qu\u1ed1c t\u1ebf, ch\u01b0a n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Vi\u1ec7t Nam l\u00fac \u0111\u00f3 xem nh\u1eb9 lu\u1eadt ph\u00e1p v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ecbnh ch\u1ebf qu\u1ed1c t\u1ebf, cho l\u00e0 ch\u00fang b\u1ecb M\u1ef9 v\u00e0 c\u00e1c n\u01b0\u1edbc t\u01b0 b\u1ea3n thao t\u00fang.<\/p>\n<p>M\u1ed9t l\u00fd do n\u1eefa \u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 vi\u1ec7n d\u1eabn v\u00e0o th\u1eddi \u0111\u00f3 nh\u01b0ng ng\u00e0y nay \u00edt nh\u1eafc l\u1ea1i l\u00e0 Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 b\u1ed5n ph\u1eadn thi h\u00e0nh &#8220;ngh\u0129a v\u1ee5 qu\u1ed1c t\u1ebf&#8221; khi ti\u1ebfn h\u00e0nh cu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng ch\u00ednh quy\u1ec1n Pol Pot \u1edf Campuchia.<\/p>\n<p>L\u00e3nh \u0111\u1ea1o Vi\u1ec7t Nam coi vi\u1ec7c Trung Qu\u1ed1c b\u1eaft tay v\u1edbi M\u1ef9 n\u0103m 1972 v\u00e0 vi\u1ec7c Campuchia th\u00f9 ngh\u1ecbch v\u1edbi Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng ph\u1ea3n b\u1ed9i phong tr\u00e0o c\u1ed9ng s\u1ea3n qu\u1ed1c t\u1ebf do Li\u00ean X\u00f4 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o trong \u0111\u00f3 Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 vai tr\u00f2 &#8220;ng\u01b0\u1eddi l\u00ednh xung k\u00edch&#8221; hay &#8220;ti\u1ec1n \u0111\u1ed3n&#8221;. \u201cNgh\u0129a v\u1ee5\u00a0qu\u1ed1c t\u1ebf\u201d\u00a0c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam v\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch \u0111\u00f3 l\u00e0 chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ch\u1ed1ng l\u1ea1i b\u1ecdn ph\u1ea3n b\u1ed9i qu\u1ed1c t\u1ebf v\u00ec l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a\u00a0&#8220;phe x\u00e3 h\u1ed9i ch\u1ee7 ngh\u0129a&#8221;. \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t ni\u1ec1m tin c\u00f3 th\u1eadt\u00a0c\u1ee7a ban l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Vi\u1ec7t Nam th\u1eddi \u0111\u00f3 nh\u01b0 L\u00ea Du\u1ea9n, Tr\u01b0\u1eddng Chinh v\u00e0 V\u00f5 Nguy\u00ean Gi\u00e1p. Ph\u00eda Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 Campuchia th\u00ec cho r\u1eb1ng\u00a0&#8220;ngh\u0129a v\u1ee5 qu\u1ed1c t\u1ebf&#8221;\u00a0ch\u1ec9 l\u00e0 v\u1ecf b\u1ecdc cho h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng ph\u1ea3n b\u1ed9i v\u00e0 tr\u1edf m\u1eb7t c\u1ee7a ch\u00ednh H\u00e0 N\u1ed9i v\u00ec\u00a0Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng Khmer \u0110\u1ecf \u0111\u00e3 gi\u00fap H\u00e0 N\u1ed9i trong &#8220;kh\u00e1ng chi\u1ebfn ch\u1ed1ng M\u1ef9&#8221;.\u00a0<\/p>\n<p>\u201cGi\u1ea3i c\u1ee9u nh\u00e2n d\u00e2n Campuchia\u201d kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u00fd do c\u1ee7a cu\u1ed9c chi\u1ebfn. Th\u1ef1c ra nhi\u1ec1u ch\u00ednh s\u00e1ch \u1edf mi\u1ec1n Nam c\u1ee7a H\u00e0 N\u1ed9i sau n\u0103m 1975 c\u0169ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 \u1edf Campuchia m\u1eb7c d\u00f9 kh\u00f4ng c\u1ef1c \u0111oan v\u00e0 s\u1eaft m\u00e1u b\u1eb1ng, nh\u01b0 th\u1ee7 ti\u00eau giai c\u1ea5p t\u01b0 b\u1ea3n, c\u1ea3i t\u1ea1o t\u01b0 s\u1ea3n, c\u1ea5m \u0111o\u00e1n kinh t\u1ebf t\u01b0 nh\u00e2n, tr\u1ee5c xu\u1ea5t Hoa ki\u1ec1u, xua d\u00e2n th\u00e0nh th\u1ecb \u0111i c\u00e1c v\u00f9ng &#8220;kinh t\u1ebf m\u1edbi&#8221;, xo\u00e1 t\u01b0 h\u1eefu b\u1eb1ng h\u1ee3p t\u00e1c ho\u00e1 n\u00f4ng nghi\u1ec7p, tr\u1ea3 th\u00f9 qu\u00e2n c\u00e1n ch\u00ednh Vi\u1ec7t Nam C\u1ed9ng Ho\u00e0 b\u1eb1ng vi\u1ec7c giam gi\u1eef h\u00e0ng tr\u0103m ng\u00e0n ng\u01b0\u1eddi trong c\u00e1c tr\u1ea1i t\u1eadp trung c\u1ea3i t\u1ea1o, \u0111\u00e0n \u00e1p c\u00e1c t\u00f4n gi\u00e1o v\u00e0 b\u1ecf t\u00f9 tu s\u0129, v. v&#8230; n\u00ean ch\u1eafc ch\u1eafn h\u1ecd kh\u00f4ng c\u00f3 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 l\u1edbn v\u1edbi nh\u1eefng ch\u00ednh s\u00e1ch c\u1ee7a ch\u00ednh quy\u1ec1n Pol Pot.<\/p>\n<p>N\u1ebfu n\u00f3i &#8220;gi\u1ea3i c\u1ee9u&#8221; th\u00ec ch\u00ednh ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n mi\u1ec1n Nam Vi\u1ec7t Nam c\u0169ng c\u1ea7n gi\u1ea3i c\u1ee9u (v\u00e0 h\u1ecd \u0111\u00e3 t\u1ef1 gi\u1ea3i c\u1ee9u v\u00e0o th\u1eadp ni\u00ean 1980 b\u1eb1ng c\u00e1ch v\u01b0\u1ee3t bi\u00ean h\u00e0ng lo\u1ea1t, b\u1ecf v\u00f9ng kinh t\u1ebf m\u1edbi, ph\u00e1 ho\u1ea1i h\u1ee3p t\u00e1c x\u00e3, \u201cx\u00e9 r\u00e0o\u201d trong kinh t\u1ebf, bu\u1ed9c \u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n ph\u1ea3i \u201c\u0111\u1ed5i m\u1edbi\u201d n\u0103m 1986. \u00d4ng T\u1ed5ng B\u00ed th\u01b0 Nguy\u1ec5n V\u0103n Linh l\u00fac \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 th\u1eb3ng th\u1eafn k\u00eau g\u1ecdi v\u0103n ngh\u1ec7 s\u0129 \u201ct\u1ef1 c\u1ee9u m\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc khi tr\u1eddi c\u1ee9u\u201d).\u00a0<\/p>\n<p>Tr\u1edf l\u1ea1i chuy\u1ec7n Campuchia, t\u1eeb &#8220;x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c&#8221; th\u1ec3 hi\u1ec7n tr\u1ea7n tr\u1ee5i b\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a cu\u1ed9c chi\u1ebfn l\u00e0 m\u1ed9t cu\u1ed9c ti\u1ebfn c\u00f4ng qu\u00e2n s\u1ef1 v\u00e0 chi\u1ebfm \u0111\u00f3ng c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam v\u00e0o m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c c\u00f3 ch\u1ee7 quy\u1ec1n. V\u00ec v\u1eady \u0111\u00e2y l\u00e0 t\u1eeb kh\u00e1ch quan nh\u1ea5t d\u00f9 Vi\u1ec7t Nam d\u0129 nhi\u00ean kh\u00f4ng th\u00edch n\u00f3.<\/p>\n<p>Ch\u1ee7 t\u1ecbch TQ Mao Tr\u1ea1ch \u0110\u00f4ng (tr\u00e1i) g\u1eb7p l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Khmer \u0110\u1ecf Ieng Sary (ph\u1ea3i) c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn v\u1edbi bi\u1ec7t danh &#8220;anh ba&#8221;, v\u00e0 Pol Pot (gi\u1eefa) n\u0103m 1970. AFP<\/p>\n<p><strong>RFA. T\u1ea1i sao t\u00ean g\u1ecdi ch\u00ednh th\u1ee9c c\u1ee7a \u0111\u1ea3ng c\u1ea7m quy\u1ec1n \u1edf Phnom\u00a0Penh th\u1eddi \u0111\u00f3 l\u00e0 \u201cCommunist Party of Kampuchea\u201d (\u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n Campuchia) nh\u01b0ng truy\u1ec1n th\u00f4ng \u1edf Vi\u1ec7t Nam h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng g\u1ecdi h\u1ecd b\u1eb1ng c\u00e1i t\u00ean ch\u00ednh th\u1ee9c n\u00e0y m\u00e0 g\u1ecdi b\u1eb1ng \u201cbi\u1ec7t danh\u201d\u00a0l\u00e0 &#8220;Khmer \u0110\u1ecf&#8221;?<\/strong><\/p>\n<p><strong>Gi\u00e1o s\u01b0 V\u0169 T\u01b0\u1eddng:<\/strong><\/p>\n<p>V\u00ec Vi\u1ec7t Nam c\u0169ng l\u00e0 c\u1ed9ng s\u1ea3n v\u00e0 h\u1ecd coi c\u1ed9ng s\u1ea3n Campuchia l\u00e0 ph\u1ea3n b\u1ed9i l\u00fd t\u01b0\u1edfng c\u1ed9ng s\u1ea3n, n\u00ean d\u0129 nhi\u00ean h\u1ecd kh\u00f4ng mu\u1ed1n th\u1eeba nh\u1eadn l\u00e0 Khmer \u0110\u1ecf c\u0169ng l\u00e0 c\u1ed9ng s\u1ea3n nh\u01b0 h\u1ecd, \u0111\u00e3 t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecd n\u00e2ng \u0111\u1ee1 hu\u1ea5n luy\u1ec7n, v\u00e0 theo \u0111u\u1ed5i nhi\u1ec1u ch\u00ednh s\u00e1ch c\u01a1 b\u1ea3n c\u0169ng gi\u1ed1ng h\u1ecd nh\u01b0ng c\u1ef1c \u0111oan h\u01a1n.<\/p>\n<p>Ch\u00fang ta n\u00ean nh\u1edb l\u00e0 Pol Pot (&#8220;Brother Number One&#8221;) v\u00e0 Khieu Samphon (&#8220;Brother Number Three&#8221;) c\u0169ng l\u00e0 \u0111\u1ea3ng vi\u00ean \u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n Ph\u00e1p nh\u01b0 Nguy\u1ec5n \u00c1i Qu\u1ed1c, v\u00e0 c\u0169ng ch\u1ecbu \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng s\u00e2u c\u1ee7a Mao nh\u01b0 H\u1ed3 Ch\u00ed Minh v\u00e0 Tr\u01b0\u1eddng Chinh.\u00a0<\/p>\n<p>\u0110\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi c\u1ed9ng s\u1ea3n t\u1eeb L\u00ea Nin \u0111\u1ebfn H\u1ed3 Ch\u00ed Minh, t\u1eeb Mao \u0111\u1ebfn Tr\u01b0\u1eddng Chinh v\u00e0 Pol Pot, &#8220;xo\u00e1 b\u1ecf giai c\u1ea5p b\u00f3c l\u1ed9t&#8221; l\u00e0 m\u1ee5c ti\u00eau h\u00e0ng \u0111\u1ea7u, v\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p &#8220;xo\u00e1 b\u1ecf&#8221; c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 c\u1ea3i t\u1ea1o hay gi\u1ebft n\u1ebfu c\u1ea7n.<\/p>\n<p>D\u00f9 h\u1ecd \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a giai c\u1ea5p \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 h\u01a1i kh\u00e1c nhau, nh\u01b0ng h\u1ecd \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c giai c\u1ea5p \u0111\u00f3 c\u00f9ng ch\u1ee7ng t\u1ed9c hay d\u00e2n t\u1ed9c. Trong \u0111\u1ea5u tranh giai c\u1ea5p tri\u1ec7t \u0111\u1ec3, quy\u1ec1n l\u1ee3i giai c\u1ea5p ph\u1ea3i \u0111\u1eb7t l\u00ean tr\u00ean \u0111o\u00e0n k\u1ebft d\u00e2n t\u1ed9c hay t\u00ecnh c\u1ea3m c\u00e1 nh\u00e2n, n\u1ebfu l\u00e0m ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u1ed9ng s\u1ea3n, l\u00e0 &#8220;h\u1eefu khuynh&#8221;, l\u00e0 &#8220;\u0103n ph\u1ea3i b\u1ea3 t\u01b0 s\u1ea3n&#8221;.\u00a0<\/p>\n<p>&#8220;T\u01b0 s\u1ea3n d\u00e2n t\u1ed9c&#8221; hay &#8220;\u0111\u1ecba ch\u1ee7 y\u00eau n\u01b0\u1edbc&#8221; c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1m th\u1eddi nh\u00e2n nh\u01b0\u1ee3ng khi c\u1ea7n, nh\u01b0ng h\u1ecd s\u1ebd l\u00e0 \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng ph\u1ea3i c\u1ea3i t\u1ea1o v\u00e0 xo\u00e1 b\u1ecf khi ch\u00ednh quy\u1ec1n c\u1ed9ng s\u1ea3n \u0111\u00e3 n\u1eafm v\u1eefng quy\u1ec1n l\u1ef1c.<\/p>\n<p><strong>RFA. Vi\u1ec7t Nam kh\u00f4ng ch\u1ec9 x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c Campuchia t\u1eeb 1979-1989 m\u00e0 c\u00e1c th\u1ebf k\u1ef7 tr\u01b0\u1edbc c\u0169ng x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c Campuchia. N\u0103m 1861, khi vua T\u1ef1 \u0110\u1ee9c nh\u01b0\u1eddng ba t\u1ec9nh Mi\u1ec1n \u0110\u00f4ng cho Ph\u00e1p th\u00ec Campuchia \u0111\u00e3 m\u1eddi Ph\u00e1p \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 t\u1ef1 xin \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn b\u1ea3o h\u1ed9. C\u00f3 ph\u1ea3i c\u00e1c cu\u1ed9c x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c trong l\u1ecbch s\u1eed g\u00e2y ra t\u00e2m l\u00fd d\u00e8 ch\u1eebng c\u1ee7a Campuchia v\u1edbi Vi\u1ec7t Nam kh\u00f4ng? L\u00e0m sao \u0111\u1ec3 hai n\u01b0\u1edbc v\u01b0\u1ee3t qua nh\u1eefng s\u1ee9c n\u1eb7ng c\u1ee7a qu\u00e1 kh\u1ee9 c\u00f2n \u0111\u00e8 tr\u00ean vai?<\/strong><\/p>\n<p><strong>Gi\u00e1o s\u01b0 V\u0169 T\u01b0\u1eddng:<\/strong><\/p>\n<p>C\u00e1c cu\u1ed9c x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00fang l\u00e0 \u0111\u00e3 g\u00e2y ra t\u00e2m l\u00fd gh\u00e9t Vi\u1ec7t Nam c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Campuchia, gi\u1ed1ng nh\u01b0 t\u00e2m l\u00fd b\u00e0i Hoa c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Nam \u0111\u1ed1i v\u1edbi Trung Qu\u1ed1c, hay\u00a0t\u00e2m l\u00fd b\u00e0i Nh\u1eadt c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi H\u00e0n Qu\u1ed1c v\u00e0 Trung Qu\u1ed1c \u0111\u1ed1i v\u1edbi Nh\u1eadt.\u00a0<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 ph\u1ee9c t\u1ea1p h\u01a1n do c\u00e1c t\u1ec9nh Nam B\u1ed9 c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam m\u1edbi thu\u1ed9c v\u1ec1 l\u00e3nh th\u1ed5 Vi\u1ec7t Nam ch\u01b0a l\u00e2u l\u1eafm (kho\u1ea3ng 300 n\u0103m). Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, \u0111\u00e2y l\u00e0 v\u00f9ng bi\u00ean \u0111\u1ecba hay \u201cfrontier\u201d c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Khmer (kh\u00f4ng nh\u1ea5t thi\u1ebft l\u00e0 \u201cl\u00e3nh th\u1ed5\u201d c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u00f3 theo quan \u0111i\u1ec3m ng\u00e0y nay), v\u00e0 hi\u1ec7n nay v\u1eabn c\u00f2n m\u1ed9t c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng ng\u01b0\u1eddi Khmer kh\u00e1 \u0111\u00f4ng sinh s\u1ed1ng.<\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t quan h\u1ec7 t\u1ed1t \u0111\u1eb9p v\u1edbi Campuchia, Vi\u1ec7t Nam c\u1ea7n th\u1eeba nh\u1eadn nh\u1eefng ch\u00ednh s\u00e1ch b\u00e1 quy\u1ec1n trong qu\u00e1 kh\u1ee9 (nh\u1ea5t l\u00e0 trong th\u1eddi vua Minh M\u1ea1ng), \u0111\u1ed1i x\u1eed t\u1ed1t v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n t\u1ed9c Khmer \u1edf Vi\u1ec7t Nam (ng\u01b0\u1eddi Khmer Krom), v\u00e0 tr\u00e1nh can thi\u1ec7p v\u00e0o n\u1ed9i b\u1ed9 Campuchia.<\/p>\n<p>Vi\u1ec7t Nam c\u0169ng n\u00ean tr\u1ee3 gi\u00fap c\u00f4ng d\u00e2n Vi\u1ec7t \u1edf Campuchia \u0111\u1ec3 h\u1ed3i h\u01b0\u01a1ng&#8211;\u0111\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 m\u1ed9t m\u1ea7m m\u1ed1ng xung \u0111\u1ed9t trong t\u01b0\u01a1ng lai.<\/p>\n<p><strong><em>RFA xin c\u1ea3m \u01a1n GS. V\u0169 T\u01b0\u1eddng \u0111\u00e3 d\u00e0nh cho ch\u00fang t\u00f4i cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n n\u00e0y.<\/em><\/strong><strong><em><\/em><\/strong><\/p>\n<p>Tin t\u1eeb RFA <a href=\"https:\/\/www.rfa.org\/vietnamese\/in_depth\/what-name-should-vietnam-cambodia-war-in-1979-be-called-01052024095414.html\" target=\"_blank\" class=\"feedzy-rss-link-icon\" rel=\"noopener\">Read More<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u01b0 \u00e2m cu\u1ed9c ti\u1ebfn qu\u00e2n c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam v\u00e0o th\u1ee7 \u0111\u00f4 Phnom Penh\u00a0(Campuchia), l\u1eadt \u0111\u1ed5 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 Khmer \u0110\u1ecf, v\u00e0 \u0111\u00f3ng qu\u00e2n t\u1ea1i \u0111\u00f3 10 n\u0103m, v\u1eabn c\u00f2n ti\u1ebfp t\u1ee5c vang v\u1ecdng \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay. B\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a cu\u1ed9c chi\u1ebfn n\u00e0y l\u00e0 g\u00ec? G\u1ecdi t\u00ean g\u00ec cho cu\u1ed9c chi\u1ebfn l\u00e0 \u0111\u00fang nh\u1ea5t? T\u1ea1i sao cu\u1ed9c &hellip;<\/p>","protected":false},"author":0,"featured_media":44297,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","footnotes":""},"categories":[82,239],"tags":[],"class_list":["post-44306","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-society","category-vietnam"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44306","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=44306"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44306\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/44297"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=44306"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=44306"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=44306"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}