{"id":62102,"date":"2025-12-03T14:31:21","date_gmt":"2025-12-03T22:31:21","guid":{"rendered":"https:\/\/vietvalley.com\/bac-si-virginia-apgar\/"},"modified":"2025-12-03T14:31:21","modified_gmt":"2025-12-03T22:31:21","slug":"bac-si-virginia-apgar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/bac-si-virginia-apgar\/","title":{"rendered":"B\u00e1c s\u0129 Virginia Apgar"},"content":{"rendered":"<p>R\u1eddi l\u00f2ng m\u1eb9, m\u1ed7i tr\u1ebb s\u01a1 sinh \u0111\u01b0\u1ee3c \u201ct\u1eb7ng\u201d cho m\u1ed9t ch\u1ec9 s\u1ed1, Apgar Score, th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh t\u00ecnh tr\u1ea1ng s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a h\u00e0i nhi. B\u00e1c s\u0129, b\u00e0 m\u1ee5, c\u00f4 \u0111\u1ee1, y t\u00e1\u2026 c\u00e1c nh\u00e2n vi\u00ean trong khu s\u1ea3n khoa \u0111\u1ec1u s\u1eed d\u1ee5ng ch\u1ec9 s\u1ed1 n\u00e0y v\u00e0 ghi ch\u00e9p c\u1ea9n th\u1eadn v\u00e0o y s\u1eed c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi m\u1eb9 c\u0169ng nh\u01b0 c\u1ee7a \u0111\u1ee9a con. S\u1eed d\u1ee5ng Apgar Score th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean nh\u01b0 th\u1ebf nh\u01b0ng kh\u00f4ng m\u1ea5y ai bi\u1ebft r\u00f5 r\u1eb1ng sau danh x\u01b0ng \u1ea5y l\u00e0 c\u1ea3 m\u1ed9t con ng\u01b0\u1eddi b\u1eb1ng x\u01b0\u01a1ng b\u1eb1ng th\u1ecbt: B\u00e1c S\u0129 Virginia Apgar.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc, y h\u1ecdc ch\u01b0a c\u00f3 ti\u00eau chu\u1ea9n n\u00e0o \u0111\u1ec3 th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a \u0111\u1ee9a tr\u1ebb v\u1eeba ch\u00e0o \u0111\u1eddi, ch\u1ec9 khi b\u1ec7nh t\u1eadt tr\u1ea7m tr\u1ecdng xu\u1ea5t hi\u1ec7n th\u00ec s\u1ef1 vi\u1ec7c m\u1edbi r\u00f5 r\u00e0ng nh\u01b0ng h\u01a1i mu\u1ed9n m\u00e0ng. Nh\u1eadn di\u1ec7n nh\u1eefng h\u00e0i nhi s\u1ebd g\u1eb7p kh\u00f3 kh\u0103n v\u00e0 c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00fa \u00fd v\u00e0 ch\u0103m s\u00f3c c\u1ea9n th\u1eadn \u0111\u1ec3 k\u1ecbp th\u1eddi ch\u1eefa tr\u1ecb l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ea7n thi\u1ebft.<\/p>\n<p>Nh\u1eadn ra s\u1ef1 c\u1ea7n thi\u1ebft \u1ea5y, n\u0103m 1952, B\u00e1c S\u0129 Apgar kh\u1edfi \u0111\u1ea7u c\u00e1c ti\u00eau chu\u1ea9n \u0111\u1ec3 th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a h\u00e0i nhi ngay sau khi ra \u0111\u1eddi. C\u00e1c ti\u00eau chu\u1ea9n \u1ea5y, \u0111\u1eb7t t\u00ean Apgar Score theo ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng t\u1ea1o, \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e1p d\u1ee5ng kh\u1eafp n\u01a1i cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay. T\u1ea1m hi\u1ec3u l\u00e0 c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng s\u1ea3n khoa \u201cnh\u00ecn\u201d \u0111\u1ee9a tr\u1ebb s\u01a1 sinh qua \u0111\u00f4i m\u1eaft c\u1ee7a B\u00e1c S\u0129 Apgar.<\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh t\u00ecnh tr\u1ea1ng s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a h\u00e0i nhi, b\u00e1c s\u0129, y t\u00e1 ho\u1eb7c b\u00e0 m\u1ee5 \u00e1p d\u1ee5ng n\u0103m ti\u00eau chu\u1ea9n: s\u1eafc da, nh\u1ecbp tim, ph\u1ea3n x\u1ea1, \u0111\u1ed9 ch\u1eafc c\u1ee7a b\u1eafp th\u1ecbt (muscle tone) v\u00e0 nh\u1ecbp th\u1edf ngay m\u1ed9t (1) ph\u00fat v\u00e0 n\u0103m (5) ph\u00fat sau khi \u0111\u1ee9a tr\u1ebb ch\u00e0o \u0111\u1eddi. M\u1ed7i ti\u00eau chu\u1ea9n c\u00f3 ba thang \u0111i\u1ec3m\u00a0 g\u1ed3m zero, m\u1ed9t ho\u1eb7c hai \u0111i\u1ec3m. T\u1ed5ng s\u1ed1 \u0111i\u1ec3m (Apgar score) tr\u00ean 7 \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, t\u1ed5ng s\u1ed1 \u0111i\u1ec3m d\u01b0\u1edbi 3 th\u00ec \u0111\u1ee9a tr\u1ebb kh\u00f4ng m\u1ea5y kh\u1ecfe m\u1ea1nh. Tho\u1ea1t ti\u00ean, h\u00e0i nhi th\u01b0\u1eddng c\u00f3 ch\u1ec9 s\u1ed1 Apgar th\u1ea5p nh\u01b0ng ch\u1ec9 s\u1ed1 n\u00e0y s\u1ebd gia t\u0103ng sau 5 ph\u00fat.<\/p>\n<p>Khi s\u1eed d\u1ee5ng, \u0111\u1ec3 d\u1ec5 nh\u1edb, b\u00e1 t\u00e1nh quen \u201c\u0111\u1eb7t t\u00ean\u201d cho m\u1ed7i v\u1ea7n [ch\u1ec9 s\u1ed1 APGAR] l\u00e0 \u201cappearance,\u201d \u201cpulse,\u201d \u201cgrimace,\u201d \u201cactivity,\u201d v\u00e0 \u201crespiration\u201d nh\u01b0ng kh\u00f4ng m\u1ea5y ai bi\u1ebft \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u00ean c\u1ee7a \u201ct\u00e1c gi\u1ea3,\u201d c\u1ee7a m\u1ed9t con ng\u01b0\u1eddi th\u1eadt.<\/p>\n<p>L\u1ecbch s\u1eed y h\u1ecdc ghi nh\u1eadn nhi\u1ec1u c\u00f4ng kh\u00f3 c\u1ee7a B\u00e1c S\u0129 Virginia Apgar. B\u00e0 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ti\u00ean phong trong nhi\u1ec1u l\u00e3nh v\u1ef1c y khoa: th\u00e0nh l\u1eadp ng\u00e0nh G\u00e2y M\u00ea (anesthesiology) nh\u01b0 m\u1ed9t chuy\u00ean khoa; kh\u1edfi \u0111\u1ea7u nhi\u1ec1u c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u00ecm hi\u1ec3u v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c g\u00e2y t\u00ea \/ m\u00ea trong s\u1ea3n khoa, gi\u00fap s\u1ea3n ph\u1ee5 v\u01b0\u1ee3t c\u1ea1n b\u1edbt \u0111au \u0111\u1edbn, v\u00e0 nh\u1ea5t l\u00e0 c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 ph\u00f2ng ng\u1eeba c\u00e1c d\u1ecb t\u1eadt b\u1ea9m sinh.<\/p>\n<p>B\u00e1c S\u0129 Apgar l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u1ed5 ch\u1ee9c v\u00e0 gi\u00fap th\u00e0nh l\u1eadp ng\u00e0nh G\u00e2y M\u00ea \u0111\u1ea7u ti\u00ean t\u1ea1i tr\u01b0\u1eddng Y Khoa, \u0110\u1ea1i H\u1ecdc Columbia (Columbia University College of Physicians &amp; Surgeons), v\u00e0 c\u0169ng l\u00e0 ph\u1ee5 n\u1eef \u0111\u1ea7u ti\u00ean tr\u1edf th\u00e0nh gi\u00e1o s\u01b0 th\u1ef1c th\u1ee5 (full professor) t\u1ea1i \u0111\u1ea1i h\u1ecdc n\u00e0y.<\/p>\n<p>Trong ng\u00e0nh gi\u00e1o d\u1ee5c y h\u1ecdc, b\u00e1c s\u0129 Apgar \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn nh\u01b0 m\u1ed9t v\u1ecb gi\u00e1o s\u01b0 y\u00eau ngh\u1ec1, qu\u00fd h\u1ecdc tr\u00f2 v\u00e0 s\u1eb5n s\u00e0ng d\u00f9ng m\u1ecdi c\u00e1ch d\u1ec5 hi\u1ec3u \u0111\u1ec3 gi\u1ea3ng d\u1ea1y. B\u00e0 \u1ea5y \u00e1p d\u1ee5ng c\u00e1c ki\u1ebfn th\u1ee9c y h\u1ecdc v\u00e0o \u0111\u1eddi s\u1ed1ng h\u1eb1ng ng\u00e0y. Chuy\u1ec7n k\u1ec3 r\u1eb1ng b\u00e0 Apgar lu\u00f4n di chuy\u1ec3n v\u1edbi m\u1ed9t b\u1ed9 d\u1ee5ng c\u1ee5 y khoa c\u1ea5p c\u1ee9u k\u1ec3 c\u1ea3 \u1ed1ng th\u1edf v\u00e0 dao m\u1ed5 theo l\u1eddi \u0111oan quy\u1ebft \u201ckh\u00f4ng ai t\u1eaft th\u1edf khi g\u1eb7p tui!\u201d<\/p>\n<p>Sau c\u00e1c ph\u00e1t ki\u1ebfn trong ng\u00e0nh G\u00e2y M\u00ea v\u00e0 \u0111\u1eb7t ra ch\u1ec9 s\u1ed1 Apgar, b\u00e1c s\u0129 Apgar nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 d\u1ecb t\u1eadt b\u1ea9m sinh v\u00e0 l\u00e0 th\u00e0nh vi\u00ean c\u1ee7a h\u1ed9i the National Foundation for Infantile Paralysis-March of Dimes (ng\u00e0y nay l\u00e0 March of Dimes). T\u1ed5 ch\u1ee9c n\u00e0y, sau khi th\u00e0nh c\u00f4ng trong vi\u1ec7c ch\u1ebf t\u1ea1o thu\u1ed1c ch\u1ee7ng ng\u1eeba b\u1ec7nh t\u00ea li\u1ec7t, chuy\u00ean vi\u1ec7c nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 tr\u1ee3 gi\u00fap tr\u1ebb em b\u1ecb d\u1ecb t\u1eadt. D\u01b0\u1edbi s\u1ef1 \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh c\u1ee7a b\u00e1c s\u0129 Apgar, t\u1ed5 ch\u1ee9c March of Dimes nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 b\u1ec7n truy\u1ec1n nhi\u1ec5m, \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a ph\u00f3ng x\u1ea1 &amp; h\u00f3a ch\u1ea5t, ch\u1ee9ng nghi\u1ec7n ng\u1eadp c\u1ee7a cha m\u1eb9 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng ra sao \u0111\u1ebfn thai nhi v\u00e0 tr\u1ebb em.<\/p>\n<p>Ngo\u00e0i c\u00f4ng vi\u1ec7c, b\u00e0 Apgar l\u00e0m v\u01b0\u1eddn, c\u00e2u c\u00e1 v\u00e0 h\u1ecdc l\u00e1i m\u00e1y bay \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i tr\u00ed! B\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 m\u1ed9t nh\u1ea1c s\u0129 v\u0129 c\u1ea7m kh\u00e1 n\u1ed5i ti\u1ebfng, ch\u01a1i \u0111\u00e0n trong c\u00e1c ban nh\u1ea1c l\u1edbn c\u1ee7a th\u00e0nh ph\u1ed1. Ch\u01a1i \u0111\u00e0n nh\u01b0ng b\u00e0 Apgar c\u0169ng h\u1ecdc c\u00e1ch ch\u1ebf t\u1ea1o v\u0129 c\u1ea7m v\u00e0 h\u1ed3 c\u1ea7m!<\/p>\n<p>Say m\u00ea vi\u1ec7c ch\u1ebf t\u1ea1o \u0111\u00e0n, n\u0103m 1957, khi m\u1ed9t nh\u1ea1c s\u0129 th\u00e2n h\u1eefu ch\u1ee3t nh\u00ecn th\u1ea5y mi\u1ebfng v\u00e1n g\u1ed7 phong trong tr\u1ee5 \u0111i\u1ec7n tho\u1ea1i c\u1ee7a tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea1i h\u1ecdc, mi\u1ebfng v\u00e1n \u0111\u1eb9p qu\u00e1, c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng l\u00e0m m\u1eb7t sau c\u1ee7a chi\u1ebfc v\u0129 c\u1ea7m th\u00ec b\u00e0 Apgar v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n\u2026 r\u1ee7 nhau \u0103n tr\u1ed9m. H\u1ecd l\u1ea5y mi\u1ebfng v\u00e1n \u1ea5y r\u1ed3i thay th\u1ebf b\u1eb1ng m\u1ed9t mi\u1ebfng v\u00e1n m\u1edbi c\u00f9ng m\u00e0u. Ch\u1eb3ng may mi\u1ebfng v\u00e1n m\u1edbi h\u01a1i d\u00e0i, kh\u00f4ng v\u1eeba v\u1eb7n n\u00ean ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n b\u00e8n c\u01b0a c\u1eaft t\u1ea1i nh\u00e0 v\u1ec7 sinh trong khi b\u00e0 Apgar \u0111\u1ee9ng ngo\u00e0i canh ch\u1eebng. Mi\u1ebfng v\u00e1n \u0103n tr\u1ed9m \u1ea5y tr\u1edf th\u00e0nh \u201cl\u01b0ng\u201d c\u1ee7a chi\u1ebfc \u0111\u00e0n c\u1ee7a b\u00e0 Apgar, \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean.<\/p>\n<p>Sau khi b\u00e0 Apgar qua \u0111\u1eddi, chi\u1ebfc \u0111\u00e0n l\u1eebng l\u1eaby \u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c mang ra d\u00f9ng trong bu\u1ed5i h\u00f2a nh\u1ea1c d\u1ecbp ra m\u1eaft con tem ch\u01b0ng h\u00ecnh b\u00e0 Apgar v\u00e0o n\u0103m 1994. Sau n\u00e0y, chi\u1ebfc v\u0129 c\u1ea7m \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ebfn t\u1eb7ng cho tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea1i h\u1ecdc Columbia.<\/p>\n<p>B\u00e1c S\u0129 Virginia Apgar qua \u0111\u1eddi n\u0103m 1974 \u1edf tu\u1ed5i 65 v\u00ec \u0111au gan. T\u00ean tu\u1ed5i b\u00e0 \u1ea5y s\u1ed1ng m\u00e3i v\u1edbi th\u1eddi gian; m\u1ed7i l\u1ea7n m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb ra \u0111\u1eddi, nh\u00e2n vi\u00ean trong khu s\u1ea3n khoa c\u1ee7a b\u1ec7nh vi\u1ec7n n\u00e0o c\u0169ng x\u01b0\u1edbng t\u00ean qua ch\u1ec9 s\u1ed1 Apgar.<\/p>\n<p>The post <a href=\"https:\/\/saigonnhonews.com\/doi-song\/the-gioi-quanh-ta\/bac-si-virginia-apgar\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">B\u00e1c s\u0129 Virginia Apgar<\/a> appeared first on <a href=\"https:\/\/saigonnhonews.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Saigon Nh\u1ecf<\/a>.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>R\u1eddi l\u00f2ng m\u1eb9, m\u1ed7i tr\u1ebb s\u01a1 sinh \u0111\u01b0\u1ee3c \u201ct\u1eb7ng\u201d cho m\u1ed9t ch\u1ec9 s\u1ed1, Apgar Score, th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh t\u00ecnh tr\u1ea1ng s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a h\u00e0i nhi. B\u00e1c s\u0129, b\u00e0 m\u1ee5, c\u00f4 \u0111\u1ee1, y t\u00e1\u2026 c\u00e1c nh\u00e2n vi\u00ean trong khu s\u1ea3n khoa \u0111\u1ec1u s\u1eed d\u1ee5ng ch\u1ec9 s\u1ed1 n\u00e0y v\u00e0 ghi ch\u00e9p c\u1ea9n th\u1eadn v\u00e0o y s\u1eed c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi &hellip;<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","footnotes":""},"categories":[72],"tags":[],"class_list":["post-62102","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-entertainment"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62102","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=62102"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62102\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=62102"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=62102"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietvalley.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=62102"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}