Thế GiớiVietnam

EVN: Khi nào ngừng dùng tiền dân để bù lỗ? (Kỳ 1)

Giá điện và tình hình tài chính của EVN

Ba năm tăng giá điện lên hơn 18%, nhưng gần đây chỉ giảm được 2% khiến người dân vẫn bất bình. Từ năm 2007 đến nay, giá điện của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã liên tục tăng, với ít nhất 4 lần tăng giá từ tháng 5/2023 đến nay, tương đương khoảng 18,2%. Mức giảm 2% mới đây vẫn là con số khiêm tốn.

Thiếu minh bạch

advertisement

Trong hai năm 2022 – 2023, EVN đã lỗ lũy kế hơn 50.000 tỷ đồng. Nguyên nhân là doanh thu không đủ bù đắp giá vốn bán điện. Năm 2022, giá vốn bán điện là hơn 402.854 tỷ đồng, trong khi doanh thu chỉ đạt hơn 373.187 tỷ đồng. Năm 2023, doanh thu tăng lên hơn 405.466 tỷ đồng nhưng chỉ đủ bù đắp khoảng 93% giá vốn. EVN cho rằng khó khăn đến từ giá nhiên liệu và tỷ giá ngoại tệ tăng cao.

EVN là đơn vị duy nhất được phép bán lẻ điện cho người dân, trong khi các đơn vị sản xuất điện phải bán cho EVN. Việc EVN có quyền đàm phán giá mua điện và tính toán khung giá phát điện hàng năm dẫn đến thua lỗ. Các báo cáo tài chính của EVN cho thấy thiếu minh bạch trong việc giải trình chi phí giá vốn bán điện.

Kinh doanh từ lỗ sang lãi: tiền từ đâu để mà bù?

EVN đã tăng giá điện ít nhất 4 lần để chuyển rủi ro kinh doanh sang người tiêu dùng. Chính phủ đã ban hành các văn bản để hợp thức hóa việc chuyển khoản lỗ vào giá điện. Nghị định số 72 cho phép phân bổ các khoản chi phí chưa được tính vào giá điện. Đến cuối năm 2024, EVN ghi nhận lợi nhuận sau thuế hơn 8.237 tỷ đồng, giảm lỗ lũy kế xuống còn khoảng 38.688 tỷ đồng. Năm 2025, EVN ghi lãi hơn 54.753 tỷ đồng nhờ doanh thu bán điện tăng.

Phản ánh của người dân

Người dân phản ánh về việc giá điện tăng cao dù sử dụng tiết kiệm. Nhiều người cho biết họ phải vay mượn để trả tiền điện. Một số người cũng ghi nhận sự bất thường trong chỉ số công tơ điện. Các ý kiến trên mạng xã hội cho thấy sự nghi ngờ về tính chính xác của hóa đơn tiền điện.

Tiền lệ trước đó

Trong quá khứ, EVN thường ghi nhận lợi nhuận đột biến sau các kỳ tăng giá điện. Từ 2007 đến 2013, EVN đã tăng giá điện 9 lần, dẫn đến lợi nhuận trong năm 2014. Tuy nhiên, sau đó lại ghi nhận lỗ trong các năm tiếp theo. Hiện tại, dù EVN ghi nhận “lãi lớn”, nhưng vẫn chịu áp lực tài chính do nợ nần và sử dụng vốn đầu tư kém hiệu quả.

advertisement
Show More
Back to top button